طلا 18 عیار، 24 عیار و طلای آب شده چه تفاوتی دارند؟

در این مطلب می‌خوانید:

اگر قصد خرید طلا را داشته باشید، احتمالاً با اصطلاحاتی مانند طلا 18 عیار، طلا 24 عیار و طلای آب شده مواجه شده‌اید. 

هرکدام از این انواع طلا از نظر میزان خلوص، استحکام، رنگ، کاربرد و حتی قیمت تفاوت‌های مهمی دارند که آگاهی از آن‌ها می‌تواند به شما در انتخاب مورد مناسب کمک کند. برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص قیمت طلا، به مقاله محاسبه قیمت طلا مراجعه کنید. 

در ادامه به بررسی تفاوت‌های طلا 18 عیار، طلا 24 عیار و طلا آب‌شده می‌پردازیم تا آسان‌تر بتوانید انتخاب کنید.

عیار طلا نشان‌دهنده چیست؟

عیار، معیاری برای اندازه‌گیری خلوص و میزان طلای موجود در یک قطعه طلا است. این عدد بر پایه مقیاس 24 تعیین می‌شود؛ یعنی اگر طلایی 24 عیار باشد، تقریباً کاملاً خالص است.

هرچه عدد عیار کمتر شود، مقدار فلزات دیگری مانند نقره، مس، پالادیوم یا روی در ترکیب آن بیشتر خواهد بود. این فلزات برای افزایش استحکام، تغییر رنگ یا بهبود قابلیت ساخت به طلا اضافه می‌شوند تا بتوان از طلا برای ساخت اکسسوری‌های مختلف استفاده کرد. 

طلا 18 عیار

طلا 18 عیار رایج‌ترین نوع طلا در صنعت جواهرات است. این نوع طلا از 75 درصد طلای خالص و 25 درصد فلزات دیگر مانند نقره، روی و نیکل تشکیل شده و به همین دلیل تعادل بسیار خوبی میان زیبایی، دوام و ارزش ایجاد می‌کند.

در بسیاری از کشورها از جمله ایران، بیشتر زیورآلات از طلای 18 عیار ساخته می‌شوند که علاوه بر درخشش و زیبایی، استحکام لازم برای استفاده روزمره را نیز داشته باشند.

ویژگی‌های طلا 18 عیار

در ادامه به بررسی ویژگی‌های دقیق‌تر طلا 18 عیار می‌پردازیم.

• خلوص: 18 قسمت از 24 قسمت از این نوع طلا را طلای خالص تشکیل می‌دهد؛ به همین دلیل روی بسیاری از مصنوعات، عدد 750 حک می‌شود که نشان‌دهنده خلوص 75 درصدی است.

• رنگ: طلای 18 عیار رنگ زرد گرم و درخشانی دارد، اما به دلیل وجود فلزات دیگر، رنگ آن از طلای 24 عیار کمی ملایم‌تر است. همچنین امکان تولید طلای سفید و رز گلد نیز با همین عیار وجود دارد.

• استحکام: وجود فلزات آلیاژی باعث می‌شود مقاومت طلا 18 عیار در برابر خراش، ضربه و تغییر شکل بیشتر از طلای خالص باشد؛ به همین دلیل برای ساخت زیورآلات و استفاده روزمره گزینه‌ای ایده‌آل محسوب می‌شود.

• کاربرد: ترکیب زیبایی، درخشش و استحکام بالا باعث می‌شود از طلای 18 عیار برای ساخت انواع زیورآلات طلا استفاده شود:

  • انگشتر و حلقه ازدواج

  • گردنبند

  • دستبند

  • گوشواره

  • سرویس‌های طلا

  • جواهرات لوکس

• قیمت: قیمت طلای 18 عیار از طلای 24 عیار کمتر است، زیرا میزان طلای خالص آن پایین‌تر است. البته اجرت ساخت، برند و نوع طراحی نیز بر قیمت نهایی اکسسوری‌های طلا تأثیر زیادی دارند و هنگام خرید باید به آن‌ها توجه کنید. 

طلا 24 عیار

طلا 24 عیار خالص‌ترین شکل طلاست و معمولاً 99.9 درصد طلای خالص دارد. به دلیل نرمی زیاد، کاربردهای کمتری نسبت به طلای 18 عیار دارد. 

ویژگی‌های طلا 24 عیار

ویژگی‌های کلیدی طلا 24 عیار باعث شده استفاده از این نوع طلا محدود باشد. در ادامه به بررسی هر یک از آن‌ها می‌پردازیم.

• خلوص: بیش از 99.9 درصد طلای 24 عیار، طلای خالص است و معمولاً با کد 999 شناخته می‌شود. این مدل طلا تقریباً هیچ‌گونه ماده اضافه‌ای ندارد.

• رنگ: رنگ طلای 24 عیار زرد بسیار درخشان و پررنگ است؛ همان رنگی که اغلب افراد آن را به‌عنوان رنگ طبیعی طلا می‌شناسند. 

• استحکام: طلای 24 عیار به دلیل خلوص بالا و نداشتن ناخالصی، بسیار نرم و چکش‌خوار است و به‌راحتی خم می‌شود یا روی آن خط‌وخش ایجاد می‌شود. به همین دلیل برای استفاده روزانه انتخاب مناسبی محسوب نمی‌شود. 

• کاربرد: خلوص زیاد، نرمی بیش از اندازه و ارزشمندی بالا سبب می‌شود طلا 24 عیار برای کاربردهای زیر مناسب‌تر باشد:

  • شمش طلا

  • سکه‌های سرمایه‌گذاری

  • ذخایر بانکی

  • برخی تجهیزات الکترونیکی

• قیمت: به دلیل خلوص بالاتر، ارزش ذاتی و قیمت هر گرم طلای 24 عیار از طلای 18 عیار بیشتر است و مستقیماً از قیمت جهانی طلا تأثیر می‌گیرد.

طلای آب شده

طلای آب شده حاصل ذوب کردن طلای دست‌دوم، زیورآلات طلای شکسته یا شمش‌های کوچک است. این طلا معمولاً به شکل قطعات مستطیلی تولید می‌شود و هنوز به زیورآلات جدید تبدیل نشده است. 

طلای آب شده اجرت ساخت ندارد و به آن مالیات و ارزش افزوده هنگام فروش تعلق نمی‌گیرد به همین دلیل یکی از گزینه‌های محبوب برای سرمایه‌گذاری در بازار ایران محسوب می‌شود.

ویژگی‌های طلای آب شده

طلای آب شده هم خصوصیات خاص خود را دارد که باعث می‌شود یکی از پرطرف‌دارترین انواع طلا باشد. 

همچنین بخوانید: طلای آب شده چیست؟

• خلوص: برخلاف تصور بسیاری از افراد، طلای آب شده عیار ثابتی ندارد. بسته به طلای اولیه‌ای که ذوب شده، ممکن است عیار آن 18، 22 یا حتی نزدیک به 24 باشد. به همین دلیل قبل از معامله، در آزمایشگاه ری‌گیری شده و عیار دقیق آن مشخص می‌شود. البته به دلیل اینکه در ایران اکثر زیورآلات طلا قدیمی و شکسته که برای ساخت طلای آب‌شده استفاده می‌شوند، عیار 18 دارند، می‌توان گفت طلای آب‌شده عموماً 18 عیار است. 

• کاربرد: طلای آب‌شده به‌خاطر ظاهر و ماهیتش، کاربردی به‌عنوان زیورآلات ندارد و می‌تواند در موارد زیر مورداستفاده قرار بگیرد:

  • سرمایه‌گذاری

  • خریدوفروش عمده طلا

  • تولید مجدد زیورآلات

  • تأمین مواد اولیه کارگاه‌های طلاسازی

• انگ: یکی از مهم‌ترین خصوصیت‌های طلا آب‌شده وجود انگ روی آن است. پس از ری‌گیری، روی طلای آب شده یک انگ یا کد شناسایی درج می‌شود که نشان‌دهنده ثبت اطلاعات آن در آزمایشگاه‌های معتبر و میزان کیفیت و خلوص آن است. با استعلام این کد می‌توان از اصالت و عیار طلای آب شده اطمینان پیدا کرد و با خیال آسوده طلای آب‌شده خرید. 

جدول مقایسه طلا 18 عیار، 24 عیار و طلا آب‌شده

جدول زیر به شما کمک می‌کند در یک نگاه، این سه نوع طلا را با هم مقایسه کنید.

ویژگی	طلا 18 عیار	طلا 24 عیار	طلا آب‌شده
خلوص	75 درصد طلای خالص	99.9 درصد طلای خالص	بسته به اینکه از چه طلایی برای ساخت آن استفاده شده، خلوص متفاوتی دارد؛ اما عمدتاً 75 درصد طلای خالص است
کد رایج	750	999	متغیر بر اساس نتیجه ری‌گیری
رنگ	زرد گرم و درخشان می‌تواند به‌صورت سفید یا رز گلد هم تولید شود	زرد بسیار گرم و پررنگ	وابسته به عیار
استحکام	بالا	کم	وابسته به عیار متغیر است
کاربرد	ساخت زیورآلات طلا	شمش و سکه برای سرمایه‌گذاری	سرمایه‌گذاری و تولید مجدد زیورآلات طلا
اجرت ساخت	دارد	معمولاً ندارد	ندارد
نقدشوندگی	بالا	بالا	بالا

چطور عیار طلا را تشخیص دهیم؟

تشخیص عیار طلا معمولاً با نگاه‌کردن به ‌ظاهر آن امکان‌پذیر نیست. افراد حرفه‌ای از روش‌های مختلفی برای تعیین میزان خلوص طلا استفاده می‌کنند، بنابراین اگر نیاز دارید عیار طلای خود را بسنجید لازم است به طلافروشی‌های معتبر مراجعه کنید.

راه‌های تشخیص عیار طلا عبارت‌اند از:

1. بررسی حک عیار: روی بسیاری از محصولات تولید شده از طلا اعدادی مانند 750 یا 999 حک شده است که نشان‌دهنده میزان خلوص هستند.

2. توجه به انگ و کد ری‌گیری: در طلای آب شده، انگ معتبر مهم‌ترین معیار تشخیص اصالت و عیار است.

3. دستگاه XRF: دقیق‌ترین روش غیرمخرب برای اندازه‌گیری درصد عناصر تشکیل‌دهنده طلا است و معمولاً در آزمایشگاه‌های معتبر استفاده می‌شود.

در ایران کدام نوع طلا بیشتر خریدوفروش می‌شود؟

در بازار طلا و جواهرات ایران، طلای 18 عیار بیشترین سهم معاملات زیورآلات را دارد و تقریباً تمام زیورآلات و مصنوعات طلا با این عیار تولید می‌شوند. 

در مقابل، طلای آب شده بیشتر در معاملات سرمایه‌گذاری و بین فعالان بازار طلا رایج است، زیرا اجرت ساخت ندارد و نقدشوندگی بالایی دارد. طلای 24 عیار نیز بیشتر به شکل شمش و سکه معامله می‌شود.

کدام نوع طلا برای سرمایه‌گذاری مناسب‌تر است؟

اگر هدف شما حفظ ارزش سرمایه باشد، طلای آب شده و طلای 24 عیار که به‌صورت سکه و شمش ساخته شده معمولاً گزینه‌های مناسب‌تری هستند؛ زیرا هزینه ساخت ندارند یا هزینه آن پایین است. 

درصورتی‌که علاوه بر سرمایه‌گذاری، قصد استفاده از طلا به‌عنوان زیورآلات را نیز دارید، طلای 18 عیار انتخاب منطقی‌تری خواهد بود؛ چراکه دوام بالاتر و تنوع بسیار بیشتری در طراحی دارد و می‌تواند علاوه بر حفظ ارزش پول خود، از طلا خریداری شده استفاده هم بکنید. 

سؤالات متداول

1. آیا طلای 24 عیار برای ساخت انگشتر مناسب است؟

خیر، به دلیل نرمی زیاد، استفاده از طلای 24 عیار آن هم برای استفاده روزمره توصیه نمی‌شود.

2. چرا بیشتر طلاهای بازار ایران 18 عیار هستند؟

زیرا طلا 18 عیار علاوه بر زیبایی، استحکام بالایی هم دارد و برای ساخت انواع زیورآلات کاربردی مناسب‌تر است. 

3. آیا طلای آب شده اجرت ساخت دارد؟

خیر، معمولاً طلای آب‌شده بدون دریافت اجرت ساخت معامله می‌شود.

4. عدد 750 درج شده روی طلا یعنی چه؟

یعنی طلا 18 عیار و دارای 75 درصد طلای خالص است.

5. عدد 999 روی شمش طلا به چه معناست؟

این عدد به این معماست که خلوص طلا حدود 99.9 درصد است.

6. آیا طلای آب شده همیشه 18 عیار است؟

خیر، عیار طلای آب‌شده متغیر است و برای تعیین دقیق عیار آن باید ری‌گیری شود.

7. برای سرمایه‌گذاری طلای آب شده بهتر است یا زیورآلات با عیار 18؟

اگر صرفاً هدف سرمایه‌گذاری باشد، طلای آب شده به دلیل نداشتن اجرت ساخت و معاف بودن از مالیات معمولاً انتخاب بهتری است. البته اگر می‌خواهید در کنار حفظ ارزش پول، از طلای خود استفاده کنید، خرید زیورآلات با عیار 18 مناسب‌تر است. 

8. آیا طلای 18 عیار ارزش سرمایه‌گذاری دارد؟

بله طلای 18 عیار هم ارزش سرمایه‌گذاری دارد اما بخشی از مبلغ پرداختی مربوط به اجرت ساخت، مالیات و سود فروشنده است.

9. راه تشخیص عیار طلا در خانه چیست؟

متأسفانه، نمی‌توان با روش‌های خانگی به طور صددرصدی عیار طلا را مشخص کرد؛ اما انجام تست‌هایی چون تست آهنربا می‌تواند به ما در فهم اینکه طلا خالص است یا نه کمک کند.

سخن پایانی

شناخت تفاوت میان طلای 18 عیار، 24 عیار و طلای آب شده به شما کمک می‌کند متناسب با هدف خود انتخاب بهتری داشته باشید. 

اگر دوام و استفاده روزمره برایتان اهمیت دارد، طلای 18 عیار بهترین گزینه است. اگر به دنبال بیشترین خلوص هستید، طلای 24 عیار انتخاب مناسبی خواهد بود و اگر هدفتان سرمایه‌گذاری با کمترین هزینه جانبی است، طلای آب شده می‌تواند گزینه‌ای مقرون‌به‌صرفه و پرطرفدار باشد. 

در نهایت، خرید از فروشندگان معتبر و توجه به عیار، انگ و فاکتور رسمی، مهم‌ترین عوامل برای یک خرید مطمئن هستند.